Xử lý chất thải nhựa composite, sợi thủy tinh: thách thức và giải pháp

Nhựa composite (vật liệu FRP — Fiber Reinforced Plastic, phổ biến nhất là composite sợi thủy tinh) được dùng rộng rãi trong sản xuất bồn bể, vỏ tàu thuyền, tấm ốp, linh kiện công nghiệp nhờ độ bền cao, nhẹ, chống ăn mòn. Tuy nhiên, chính đặc tính tạo nên ưu điểm này cũng khiến composite trở thành một trong những loại chất thải khó xử lý nhất hiện nay.

Vì sao composite khó tái chế?

Composite là vật liệu ghép nhiều lớp — nhựa nền (polyester, epoxy, vinyl ester...) kết hợp với sợi gia cường (sợi thủy tinh, đôi khi sợi carbon). Hai thành phần này liên kết hóa học rất chặt, không thể tách rời bằng phương pháp cơ học đơn giản như nghiền hay nấu chảy (khác với nhựa nhiệt dẻo thông thường như PET, HDPE có thể nấu chảy tái tạo hạt nhựa). Vì vậy, composite thường không thể tái chế thành sản phẩm cùng loại.

Chất thải phát sinh trong quá trình gia công

• Bụi cắt, bụi mài composite: phát sinh khi cắt gọt, chà nhám sản phẩm — có thể gây kích ứng da, đường hô hấp nếu hít phải trong thời gian dài, cần trang bị khẩu trang/kính bảo hộ khi gia công.
• Phế phẩm, sản phẩm lỗi, vụn composite: phần cắt bỏ hoặc sản phẩm không đạt chất lượng trong quá trình sản xuất.
• Sản phẩm composite hết vòng đời sử dụng: bồn bể, tấm ốp, vỏ thiết bị đã hư hỏng, không còn sử dụng được.

Các hướng xử lý hiện nay

1. Nghiền làm vật liệu độn: composite nghiền nhỏ có thể dùng làm vật liệu độn trong sản xuất bê tông, vật liệu san lấp — không yêu cầu tách lớp hoàn toàn.
2. Đốt thu hồi năng lượng: composite có thể đưa vào lò đốt công nghiệp để xử lý triệt để, đồng thời thu hồi nhiệt lượng — phù hợp với phế phẩm không còn giá trị tái sử dụng.
3. Chôn lấp hợp vệ sinh: áp dụng cho composite không nguy hại, sau khi đã đánh giá không còn phương án tái chế/thu hồi năng lượng khả thi.

Lưu ý: composite thông thường không phải chất thải nguy hại, nhưng cần kiểm tra lại nếu nhựa nền có phụ gia chứa thành phần nguy hại (ví dụ chất tạo màu kim loại nặng) — trường hợp này phải phân loại, xử lý như CTNH theo quy định.

Căn cứ pháp lý

Việc phân loại, lưu giữ và chuyển giao chất thải rắn công nghiệp (bao gồm composite) thực hiện theo Luật Bảo vệ môi trường 2020 (Luật 72/2020/QH14) và Thông tư 02/2022/TT-BTNMT. Doanh nghiệp cần hợp đồng với đơn vị thu gom, xử lý có chức năng phù hợp.

Dịch vụ tại Cao Gia Quý

Công ty TNHH Môi Trường Cao Gia Quý — hơn 15 năm kinh nghiệm, vận hành theo Giấy phép môi trường số 141/GPMT-BTNMT — cung cấp dịch vụ xử lý chất thải công nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, gia công composite xử lý phế phẩm đúng quy định. Liên hệ Cao Gia Quý để được tư vấn giải pháp phù hợp với loại composite và khối lượng phát sinh thực tế.